वन बेल्ट वन रोड : नेपालको लागि एउटा ठूलो भूल हो ?

  • प्रकाशित मितिः फाल्गुन ६, २०७५
  • ६५ पटक पढिएको
  • maithiliratna
alt

राजविराज : चिनको सबभन्दा नजिक भनिने देशहरुमा पहिलो नाम पाकिस्तानको आउँछ । पाकिस्तानका पूर्व प्रधानमन्त्री द्वारा चीनको ‘वन बेल्ट वन रोड प्रोजेक्ट’ शुरुआत देखि नै समर्पण गरेको छ । पाकिस्तानमा निर्मित चाईना पार्क इक्कोनोमिक कोरिडोर (सिपिइसी) ‘वन बेल्ट वन रोड प्रोजेक्ट’ परियोनजा को एउटा भाग हो । यो परियोजना अंतर्गत पाकिस्तान को नजिक देखि पेशावर सम्म रेल लाइन आधुनिकरण गरि यस रेल लाइनलाई चीनको दक्षिणी जिनजियांग रेलवे संग जोडिने छ । यस परियोजना अंतर्गत चीनद्वारा पाकिस्तान को ग्वादर एवं करांची बंदरगाह लाई विकसित गरिनेछ । चीन द्वारा ११ किलोमिटर सडक कराँची देखि लाहौर सम्म बनाउने प्रस्ताव गरिएको छ ।


चीनद्वारा चाईना पार्क इक्कोनोमिक कोरिडोर (सिपिइसी) परियोजना अन्तरगत ग्यास पाइप लाइन बिछाउने काम पनि भईरहेको छ । चीनद्वारा निर्मित विभिन्न परियोजना हेर्नमा त लोभ्याउने खालको छ । तर यस्तो परियोजनामा खर्च हुने रकम का कारण पाकिस्तान चीन को ऋण जाल फँसेर आफ्नो देशको अर्थव्यवस्था लाई तहसनहस पार्ने तिर अग्रसर भएको देखिन्छ । चाईना पार्क इक्कोनोमिक कोरिडोर (सिपिइसी) परियोजना अन्तरगत पाकिस्तान अहिलेसम्म चीनबाट ७२ बिलियन डलर ऋण लिईसकेको छ । फलस्वरुप पाकिस्तान को विदेशी ऋण बढेर जिडिपी टढ भई सकेको छ ।


गत बर्ष पाकिस्तान आफ्नो आर्थिक संकट बाट बाहिर निकल्नका लागि साउदी अरबबाट ४ट बिलियन डलर सहायता रकम माग गरेको छ । पाकिस्तान का वर्तमान प्रधानमंत्री इमारन खान गत बर्ष जुलाई २०१८ मा चाईना पार्क इक्कोनोमिक कोरिडोर (सिपिइसी) माथि पुनः विचार गर्न चीन गएका थिए । त्यतिवेला पनि प्रधानमंत्रीले ४२ बिलियन डलर सहायता रकम चीन संग मागेका थिए । पाकिस्तान सरकारका लागि चाईना पार्क इक्कोनोमिक कोरिडोर (सिपिइसी) परियोजना घाटीको हड्डी बनेको छ । हालै पाकिस्तानले विश्व बैंक संग पनि सहायता रकम माग गरिरकेको छ । पाकिस्तानका सामाचार एजेन्सीहरुले पटक–पटक चेतावनी दिदै आएको छ कि आउने समयमा पाकिस्तान चीनको उपनिवेशको रुपमा परिवर्तन हुन नसकुन । पाकिस्तान पहिला नै १०० बर्ष भन्दा बढी सम्म ब्रिटिस उपनिवेशको रुपमा रहि सकेको छ । यसबाट पाकिस्तानलाई शिक्षा लिनुपर्ने हो ।


नेपाल हाम्रो मातृभूमि हो । जुन कि प्राकृतिक संसाधनले परिपूर्ण छ । नेपालमा पनि चीन भारी मात्रामा निवेश गरिरहेको छ । विभिन्न परियोजना निर्माणका लागि जस्तै रेल लाइन को जाल चीन देखि नेपालको विभिन्न प्रदेश सहित काठमाण्डौ , पोखरा, लुम्बनीलाई जोड्ने काम भईरहेको छ । गत बर्ष जुन २०१८ मा नेपालका प्रधानमन्त्री के.पी.शर्मा चीन गएका थिए । उनले २.४ बिलियन को सम्झौता पत्रमा हस्ताक्ष्नर गरे । जसमा आधारभूत संरचना, ऊर्जा र २०१५ मा नेपालमा भुकम्पबाट क्षतिग्रस्त संरचना पुनरनिर्माण गरिने छ । सबभन्दा ठूलो परियोजना हिमालयको बिचबाट चीन एवं नेपाल बीच रेल लाइन विछाउने परियोजना हो । जसको लागत २.२५ बिलियन डलर रहेको छ र यो भन्दा पनि बढी हुन सक्ने छ । यस परियोजनाको ९८.५ प्रतिशत रेल लाइन, सुरुङ्ग पुल हिमालयको तलबाट गुज्रिनेछ जुन निर्माणको दृष्टिले सहज देखिदैन । यदि यो परियोजना सफलता पूर्वक सम्पन्न भायो भने के यसको उपयोग जुन समयमा गर्ने हो त्यस समयमा उपयोग हुनसक्छ ? किनभने हिमालय अस्भिर हो र यो भूकम्प क्षेत्रमा आउँछ जहाँ भुस्खलन र न्यूनतम तापमान हुन्छ । यस क्षेत्रमा रेल संचलन गर्न धेरै कठिनाई हुनसक्छ । यति मात्र होइन परियोजनालाई नियमित संचालनका लागि नेपाल एवं चीन सरकारको मेटेन्स खर्च अत्धिक लाग्न सक्छ । जो यसको उपयोगिता माथि नकारात्मक प्रभाव दर्शाउँछ ।


श्रीलंकाको हम्बटोटा वोर्ट चीनले भारि निवेश गरि बनायो तर वास्तवमा श्रीलंका त्यसलाई उपयोग गर्न सकेन । जसले श्रीलंका चीनको भारी ऋण जालमा फँस्यो । फलस्वरुप श्रीलंकाको हम्बटोटा बंदरगाह चीनले ९९ सालका लागि लीजमा दिनु प¥यो । किनभने श्रीलंकालाई चीनको भारी ऋण फिर्ता गर्न सम्भव भएन ।
नेपालले श्रीलंका तथा पाकिस्तान जस्तो देशको स्थितिलाई मध्यनजर गर्दै शिक्षा लिनुपर्ने हो । यस्तो होईन कि अर्को देश जस्तै नेपाल पनि चीनको ऋण जालमा फँसोस् । नेपाल सरकारले विदेशी निवेश आफ्नो देशमा ल्याओस् तर विदेशी निवेशको सबै पक्ष माथि बिचार गरि बुझेर ।
पछिल्लो केही बर्षमा चीनले नेपालमा २९ बिलियन डलर भन्दा बढी सानो ठूलो परियोजनामा निवेश गरिसकेको छ । चीनले नेपाललाई यति ठूलो मात्रामा दिएको ऋण नेपाल जस्तो सानो अर्थव्यवस्था भएको देशलाई ऋण चुक्ता गर्ने सम्भव हुन्छ त ?

प्रतिक्रिया दिनुहोस

प्रदेश नम्बर २ मा सरकारमाथि समेत आशंका प्र

 ५ जेष्ट सिरहा लहान । सिरहाको लहान नगरपालिका पुरै लहान नगर मुलनाराको साथ चीनसँग सम्झौता गरेर प्रदेश २ सरकारले कृषि परियोजना संचालन गर्नका लागि भन्दै सिरहाको लहानमा मुलनाराका साथ बिधार्थीहरु प्रदर्छन गरीएका छन ।यहाका स्थानीय युवा, विद्यार्थीहरु र किसान ,नागरिक समाजका युवाअगुव

नवलपरासीमा ईन्दिरा सुगरमिल बन्द हुने

नवलपरासी : नवलपरासीको प्रतापपुर गाऊपालिका वडा नं ८ स्थित ईन्दिरा सुगर मिलले यार्ड बाहिर रहेको उखु आज मात्र ईण्ट्री गरी यस पश्चात ईण्ट्री बन्द गरिने सुचना जारी गरेको छ। साथै मिल भित्र प्रवेश गरेको उखु पेराई गरी पेराई सत्र ०७५/०७६ समापन गर्ने बताएको छ । यता किसानहरु खेतमा करिब १५ ब

नवराजपुर गाउँपालिकामा ‘चमत्कारी विकास’

 सिरहा : सिरहाको नवराजपुर गाउँपालिकाका जनताले सिँहदबारकाे ढेड वर्षकाे अवधिमा चमत्कारी विकासकाे लहरमा तिब्रता पाएको छ । नवराजपुर गाउँपालिका अन्तरगतका याेजना तथा वडा स्तर याेजना कार्यन्वयनसँगै विकासमा चमत्कार भएकाे छ । गाउँपालिकाका सम्पूर्ण याेजना कार्यन्वयनसँगै ८० प्रतिशतकाे


Copyright © 2018 / 2019 - Mithilaratna.com All rights reserved